Obecnie poważny problem stanowi występujący na polskim rynku farmaceutycznym nielegalny wywóz leków za granicę. Wynika on z faktu, że wiele leków jest w naszym kraju istotnie tańsza niż na zachodzie Europy. Dotyczy to w m.in. refundowanych leków kardiologicznych, przeciwzakrzepowych, przeciwnowotworowych, stosowanych w schizofrenii, a także antysupresyjnych. Wszystkie te leki należą do grupy, leków, które są niezbędne do utrzymania przyjmujących ich pacjentów przy życiu. Ich brak w aptekach oraz hurtowniach stanowić może realne zagrożenie dla życia i zdrowia wielu osób.

Nielegalny wywóz leków za granicę – zaostrzenie odpowiedzialności

Stąd też, w ostatnim czasie przyspieszeniu uległy prace nad zaostrzeniem przepisów regulujących obrót lekami, a także przepisów karnych.

Obecnie w zwalczanie procederu zaangażowane są liczne służby od policji, służby celnej po inspektorów sanitarnych, na  inspektoratach farmaceutycznych i izbach aptekarskich kończąc.

Do niedawna prokuratorzy wszczynający postępowania karne posiłkować się mogli jedynie przepisami karnymi zawartymi w ustawie prawo farmaceutyczne, przewidującymi w większości kary grzywny. Pewnym wytrychem był i jest w dalszym ciągu zawarty w Kodeksie karnym przepis przewidujący odpowiedzialność za sprowadzenie niebezpieczeństwa dla życia i zdrowia wielu osób. Osoba której czyn wypełni znamiona opisane tym przepisem zagrożona jest karą nawet do 8 lat pozbawienia wolności. Od niedawna obowiązują nowe przepisy zawarte w ustawie prawo farmaceutyczne.

Zgodnie z przepisem art. 126b:

Kto, narusza zakaz zbycia produktów leczniczych z apteki ogólnodostępnej lub punktu aptecznego do hurtowni farmaceutycznej, innej apteki ogólnodostępnej lub innego punktu aptecznego, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.

Kara grzywny za nielegalny wywóz leków za granicę

Ponadto aptekarz zobowiązany jest zgłosić Głównemu Inspektorowi Farmaceutycznemu zamiar wywozu leków poza terytorium kraju, albo ich zbycia podmiotowi prowadzącemu działalność poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Z kolei Główny Inspektor Farmaceutyczny ma możliwość sprzeciwienia się takiemu wywozowi. Niedotrzymanie tych wymagań skutkować może, zależnie od rodzaju dokonanego naruszenia, wymierzeniem mu kary pieniężnej w wysokości do 5% wartości rocznego obrotu netto nie mniejszej jednak niż dwukrotna wartość wywiezionych lub zbytych produktów bez uprzedniego zgłoszenia lub przed upływem terminu na zgłoszenie sprzeciwu. W pewnych sytuacjach możliwe jest wymierzenie kary niższej – w wysokości 10.000 zł.

Obecnie kontynuowane są prace nie tylko nad uszczelnieniem systemu handlu lekami na terenie naszego kraju, ale również mające na celu zaostrzenie grożących za uprawianie tego procederu kar. Planowane zmiany obejmują m.in. klarowny zapis, że apteka nie ma prawa sprzedać leku klientowi innemu niż pacjent. Gdyby zdecydowała się zbyć medykamenty hurtowni i dodatkowo dzielić się z nią zyskami z korzystniejszej sprzedaży w poza granicami naszego kraju, aptekarzowi groziłaby kara nawet do dwóch lat pozbawienia wolności.

W kolejnym artykule omawiamy, czym może grozić i na czym polega posługiwanie się fałszywym dokumentem.